Etiologija

Borrelia burgdorferi je mikroaerofilna bakterija i spada u spirohete. Borrelia burgdorferi u užem smislu najčešće izaziva artritis, Borrelia afzelii kožne lezije a B. garinii neurološke simptome. Tri glavna proteina spoljašnjeg omotača bakterije su OspA, OspB i OspC (outer surface protein A, B i C). Oni imaju ulogu u serološkim reakcijama.

Epidemiologija

Bolest prenose krpelji (genus Ixodes, familia Ixodidae)

• Ixodes Ricinus (Evropa), Ixodes Duminni (SAD), Ixodes Pacificus (zapadni deo SAD).
• Oni su hematofagi i imaju tri sezone hranjenja. Hrane se jednokratno, 3-5 dana. Prolaze kroz stadijume larve i nimfe pre nego što poprime odrasli oblik.
• Krpelji su, dakle, vektor infekcije a izvor su saliva i feces krpelja. Rezervoar krpelja su mišoliki glodari, krupna divljač, psi, mačke, konji, ptice, veverice. Procenat inficiranih krpelja varira od 25-45% i više, zavisno od područja (endemske, hiperendemske regije).
  Sklonost ka oboljevanju je opšta. Bolest ima sezonski karakter – češća u letnjim mesecima.

POVEĆAN RIZIK OD OBOLJEVANJA postoji:

• u endemskim/hiperendemskim područjima
• na površinama obraslim niskom travom (parkovi, bašte, šume, groblja)
• letnja sezona
• boravak krpelja na koţi duţe od 24-48 sati
• nepravilan način ekstrakcije krpelja

LOKALIZACIJA UBODA

Svi delovi tela su izloženi ubodu. Medjutim, kod dece se ubod najčešće nalazi na glavi i vratu a kod odraslih na trupu, aksili, bedrima, ingvinalnoj regiji i na donjim ekstremitetima. Oko 30% obolelih se ne seća uboda (veličina nimfe, anestetičko dejstvo salive, lokalizacija uboda).

Patogeneza

Nakon uboda zaraženog krpelja spirohete bivaju ubačene u krvotok (pljuvačkom – češće ili fekalnim sadržajem – redje, utrljavanjem deponovanog fecesa). Hematogenim i limfogenim putem stižu u udaljena tkiva i organe za koje imaju afinitet (koža, zglobovi, CNS, PNS, srce).

I. Nespecifični antiinflamatorni procesi:

• Lokalni:

• a) nespecifična zapaljenska reakcija na mestu uboda insekta
• b) Erythema migrans

• Sistemski:

a) znaci opšte infekcije
b) znaci afekcije zahvaćenih organa i sistema

II .Specifični imunološki odgovor IgM, IgG, IgA)
III. Autoimuni procesi

antigeni: MBP, periferni mijelin,
galaktocerebrozidi, kardiolipin

• Sličnost Ag uzročnik/domaćin
• Humoralni i celularni odgovor
• Stres proteini toplotnog šoka

Klinička slika i tok

I stadijum
RANA FAZA (rana lokalizovana lajmska bolest)

Inkubacija 1-3-30 dana
Javlja se erythema migrans (E.M) na mestu uboda (eritematozna promena, makula/papula, anularna lezija). Centar bledi (ponekad postaje intenzivno crven i induriran). Spoljašnja ivica najčešće intenzivnije bledo crvena.
Lokalizacija: glava, vrat, aksila, dojke, ingvinalna regija, ekstremiteti

Znaci opšte infekcije:

• groznica, slabost, malaksalost, umor, letargija, glavobolja, mijalgija, artralgija, limfadenopatija
• katar gornjih respiratornih puteva uz neproduktivan kašalj; konjuktivitis;
  “Sindrom viremije”
  Nakon 7-10 dana spontana regresija.
  Promena se može održavati nekoliko nedelja/meseci. Progresija bolesti se javlja kod nelečenih i manjeg broja lečenih bolesnika

II stadijum
(rana diseminovana infekcija)
inkubacija: Više dana do 10 meseci

• Mišićno-skeletni simptomi (60%): artralgije, fibromijalgije, artritisi (mono i poliartritisi), periartritisi, tenditisi, burzitis, miozitis
• Promene na nervnom sistemu (10-12%): meningitis, encefalitis, neuropatije, neuritisi kranijalnih i perifernih nerava, radikulopatije trupa i ekstremiteta
• Promene na kardiovaskularnom sistemu (8%): poremećaji sprovođenja, miokarditis, perikarditis

III stadijum
KASNA FAZA (perzistentna infekcija)

inkubacija: Više meseci do 10 godina
Javlja se kod nelečenih i malog broja lečenih bolesnika

• Neurološke manifestacije hronični profresivni encefalitis, encefalopatija, polineuropatija sa parestezijama u ekstremitetima; ređe radikularni bolovi.
• Promene na mišićno-zglobnom sistemu (10%) mono ili poliartritis (koleno, rame, lakat, temporomandibularni, zglob ručja, skočni zglob) (zglobovi su topli, otečeni i bolni), fibromijalgije

LYME NEUROBORRELIOSIS (LNB)

Simptomi i znaci:

LYME NEUROBORRELIOSIS (LNB) – OPERATIVNI KRITERIJUMI ZA POSTAVLJANJE DIJAGNOZE

• Tipična klinička slika
• Podatak o ujedu krpelja ili EM
• Povišena specifična AT na Bor. burgdorferi u 110 likvoru / krvi
• Povoljno reagovanje na antibiotsku terapiju (klinički i/ili laboratorijski)
• Odsustvo drugih etioloških faktora
  Kod LNB moraju biti prisutna 2 od prva 4 navedena kriterijuma.

LAJMSKA BOLEST KOD DECE

Klinička slika je slična kao kod odraslih. Erythema migrans je najčešća manifestacija oboljenja.
Kao manifestacija javlja se artritis – zahvata jedan/više zglobova.
Kod veće dece manja je učestalost atralgija, češće zahvaćeni veliki zglobovi / najčešće zahvaćeno koleno

• subakutni tok, eksudat u zglobu
• Pareza facijalisa (periferni tip, obostrano)
• meningitis, glavobolja češća dva puta nego u odraslih
• karditis, febrilnost češća / odrasli
• terapija kao kod odraslih

LAJMSKA BOLEST I TRUDNOĆA

Klinička slika identična kao kod ostale populacije. Trudnoća se može završiti:

• A) normalnim porodjajem (infekcija u I, II, III trimestru)
• B) nepovoljnim ishodom: intrauterina smrt, prevremen porodjaj, kortikalno slepilo, sindaktlija, srčana mana hiperblirubinemija, raš.

Dijagnoza

• Epidemiološki podatak (ujed krpelja)
• Klinički nalaz
• Mikrobiološki nalaz

Diferencijalna dijagnoza

1. Erythema migrans :
   • streptokokni celulitis
   • erythema multiforme
   • erythema marginatum
   • akutna reumatska groznica

2. CNS:
   – akutni serozni encefalitisi i meningitis
   – hronične infekcije CNS-a
   
3. P. N. S.:
   – mononeuritisi,
   – polineuritisi kranijalnih nerava,
   – herpes zoster radikulitis
   – dijabetična neuropatija
   
4. Degenerativna oboljenja kičmenog stuba
   
5. Sarkoidoza, multipla skleroza, Bechet-ov sindrom
   
6. Ulkusna bolest, infarkt miokarda, renalne kolike, ARDS
   
7. Oboljenja oka : optički neuritis, hronični iritis, retinalni vaskulitis
   
8. Orhitis, otok testisa

Terapija

Dobra in vitro aktivnost:

• penicilini
• tetraciklini
• makrolidi
• neki cefalosporini (cefotaksim, ceftriakson)

Procena efikasnosti terapije u studijama vrši se prema kliničkim kriterijumima.

TERAPIJA PRVE FAZE LB
Regresija EM može nastati:

1. SPONTANO (nakon 4-6 nedelja)
   Ne garantuje eliminaciju B. burgdorferi
2. ANTIBIOTSKOM TERAPIJOM
   Izmena infektivnog procesa
   • Brža regresija EM
   • Sprečavanje progresije bolesti

TERAPIJA DRUGE FAZE LB

• Izbor oblika terapije (p.o./im/iv), zavisi od kliničkog oblika bolesti.
• Parenteralna Ceftriakson 3 nedelje najmanje
  

TERAPIJA TREĆE FAZE LB

• Parenteralna (ceftriakson …)
• Kortikosterodi (kratkotrajno)
  

TERAPIJA LB U TRUDNOĆI

• Peroralni Amoxicilin- obično zadovoljavajući efekti
• Parenteralna terapija- Ceftriaxon

Prevencija

• Uništavanje krpelja
• Odgovarajuća odeća pri boravku u prirodi
• Adekvatna ekstrakcija krpelja
• Medicinski nadzor
• Edukacija stanovništva

Izvor:
Infektivne bolesti – Skripta za studente medicine
MedSkripte, wikipedia.org, mayo.edu, medscape, pubmed, freedigitalphotos.net, freepik.com

The post Lajmska bolest (Lyme Borreliosis) appeared first on Svet Medicine.

• Sequelae poliomyelitidis (B91)
  • encephalitidis viralis (B94.1)

A80 Akutna dečja paraliza
Poliomyelitis anterior acuta

A80.0 Akutna dečja paraliza,posle vakcinacije
Poliomyelitis paralytica acuta, postvaccinalis

A80.1 Akutna dečja paraliza,divlji importovani virus
Poliomyelitis paralytica acuta (virus importatum)

A80.2 Akutna dečja paraliza, domaći virus
Poliomyelitis paralytica acuta (virus autochtonum)

A80.3 Druga i neoznačena akutna dečja paraliza
Poliomyelitis paralytica acuta, alia, non specificata

A80.4 Druga akutna neparalitička dečja paraliza
Poliomyelitis acuta, non paralytica

A80.9 Akutna dečja paraliza, neoznačena
Poliomyelitis acuta, non specificata

A81 Spore infekcije centralnog nervnog sistema uzrokovane virusima
Infectiones systematis nervosi centralis virales lentae

A81.0 Creutzfeldt-Jakobova bolest
Morbus Creutzfeldt-Jakob

A81.1 Subakutno sklerozirajuće difuzno zapaljenje mozga
Panencephalitis scleroticans subacuta

A81.2 Progresivno višežarišno oboljenje bele moždane mase
Leucoencephalopathia multifocaiia progressiva

A81.8 Druge spore infekcije centralnog nervnog sistema uzrokovane virusom
Infectiones aystematis nervosi centralis virales lentae aliae

A81.9 Spora infekcija centralnog nervnog sistema uzrokovana virusima, neoznačena
Infectio systematis nervosi centralis viralis lenta, non specificata

A82 Besnilo
Rabies

A82.0 Šumsko besnilo
Rabies slivatica

A82.1 Gradsko besnilo
Rabies urbana

A82.9 Besnilo, neoznačeno
Rabies, non specificata

A83 Zapaljenje mozga uzrokovana virusima koje prenose komarci
Encephalitis viralis anophelis transmissa

A83.0 Japansko zapaljenje mozga
Encephalitis japonica

A83.1 Zapadno konjsko zapaljenje mozga
Encephalitis equine occidentalis

A83.2 Istočno konjsko zapaljenje mozga
Encephalitis equine orientalis

A83.3 Zapaljenje mozga St. Louis
Encephalitis St. Louis

A83.4 Australijsko zapaljenje mozga
Encephalitis australiensis

A83.5 Kalifornijsko zapaljenje mozga
Encephalitis californiensis

A83.6 Rociova bolest
Morbus viralis Rocio

A83.8 Druga zapaljenja mozga uzrokovana virusima koje prenose komarci
Encephalitis viralis anophelis transmissa alia

A83.9 Zapaljenje mozga uzrokovano virusima koje prenose komarci, neoznačeno
Encephalitis viralis anophelis transmissa, non specificata

A84 Zapaljenje mozga uzrokovano virusima koje prenose krpelji
Encephalitis viralis ixodibus transmissa

A84.0 Dalekoistočno zapaljenje mozga
Encephalitis Orientis extremi ixodibus transmissa

A84.1 Centralnoevropsko zapaljenje mozga
Encephalitis Europae centralis ixodibus transmissa

A84.8 Druga zapaljenja mozga uzrokovana virusima koje prenose krpelji
Encephalitis viralis ixodibus transmissa alia

A84.9 Zapaljenje mozga uzrokovano virusima koje prenose krpelji,neoznačeno
Encephalitis viralis ixodibus transmissa, non specificata

A85 Druga zapaljenja mozga uzrokovana virusima
Encephalitis viralis alia

A85.0 Zapaljenje mozga uzrokovano enterovirusima
Encephalitis enteroviralis (G05.1*)

A85.1 Zapaljenje mozga uzrokovano adenovirusima
Encephalitis adenoviralis (G05.1*)

A85.2 Zapaljenje mozga uzrokovano virusima koje prenose insekti, neoznačeno
Encephalitis viralis arthoropodis transmissa, non specificata

A85.8 Druga označena zapaljenja mozga uzrokovana virusima
Encephalitis viralis alia, specificata

A86 Zapaljenje mozga uzrokovano virusima, neoznačeno
Encephalitis viralis, non specificata

A87 Zapaljenje moždanica uzrokovano virusima
Meningitis viralis

A87.0 Zapaljenja moždanica uzrokovana enterovirusima
Meningitis enteroviralis (G02.0*)

A87.1 Zapaljenja moždanica uzrokovana adenovirusima
Meningitis adenoviralis (G02.0*)

A87.2 Zapaljenje srednje sudovnjače oka i moždanica sa povećanim brojem limfocita
Choriomeningitis lymphocytica

A87.8 Druga zapaljenja moždanica uzrokovanavirusima
Meningitis viralis alia

A87.9 Zapaljenja moždanica uzrokovana virusima, neoznačena
Meningitis viralis, non specificata

A88 Druge infekcije centralnog nervnog sistema uzrokovane virusima
Infectiones systematis nervosi centralis virales aliae

A88.0 Osipna groznica uzrokovana enterovirusom Boston
Febris exanthematosa enteroviralis. exanthema Boston)

A88.1 Epidemijska vrtoglavica
Vertigo epidemica

A88.8 Druge označene infekcije centralnog nervnog sistema uzrokovane virusima
Infectiones systematis nervosi centralis virales alia, specificatae

A89 Infekcija centralnog nervnog sistema uzrokovana neoznačenim virusima
Infectio systematis nervosi centralis viralis, non specificata

The post A80-A89 Infekcije centralnog nervnog sistema izazvane virusima appeared first on Svet Medicine.

Preovlađuju inaparentne nad manifestnim infekcijama. Klinički se ispoljava febrilnim toksično infektivnim sindromom sa izraženim hemoragijama različitih lokalizacija i intenziteta.

Etiologija:

• RNK virus, rod NAIROVIRUS, (ARBO virus grupe C), familija Bunyaviridae
• Krpelj
  – rezervoar
  – vektor
  – izvor infekcije: odrasli iksoidni krpelji

Predstavlja prirodno žarišnu zoonozu, javlja se pretežno sporadično, uz mogućnost mogućnost epidemijskog javljanja, a pokazuje sezonski karakter, odnosno, izražena je prolećno-letnja sezona. 

• Rezervoar infekcije u prirodi:
  – Divlji i domaći sisari (goveče), ptice,
• Oboleo čovek- mogućnost interhumanog prenošenja infekcije
• Bifazan tok, slabije ispoljene hemoragijske manifestacije
  
• Način prenošenja:
  – ubodom kreplja,
  – kontakt sa obolelom osobom,
  – krvlju, ekskretima

   

• Izvor infekcije:
  – odrasli iksodidni krpelji, oboleli ljudi i organi umrlih, domaće životinje

   

• Inkubacija 5-7 dana (min 1- max 14)

Klinička slika i tok bolesti

BIFAZAN TOK BOLESTI

I FAZA

• Nagao početak, visoka telesna temperatura, jeza, drhtavica,
• teško opšte stanje, malaksalost, glavobolja, razdražljivost
• suvoća usta, gadljivost, bol u trbuhu
• temperatura od 5-10 dana,
• Hemoragijska ospa
  (2.-6. dana – trbuh, gornji delovi grudnog koša, ramena, ledja (ponekad);
• Krvarenja: u sluznici usne duplje, želuca i creva (krvarenja iz GIT-a loš prognostički znak), iz nosa i uterusa.
• Hematomi (na mestu davanja injekcija)

LATENTAN PERIOD 3 DANA

II FAZA BOLESTI

• Ponovni skok telesne temperature (traje 4-8 dana)
• Znaci hemoragijskog sindroma
• Bradikardija/ tahikardija se smenjuju
• Somnolencija
• Napetost trbuha, bolna osetljivost
• Rekonvalescencija posle 2-4 nedelje u običnom toku bolesti;
• Smrtnost 10-50%

FIZIKALNI NALAZ

• Upadljiva hiperemija lica, vrata i grudnog koša
• hiperemija sluzokože usta i infekcija konjunktiva
• Pad arterijskog pritiska (tenzije, TA) prati relativna bradikardija i uvećanje jetre (hepatomegalija)
• Pojava ospe (trbuh, gornji delovi grudnog koša, ramena, ponekad leđa)
• Česti hematomi

LABORATORIJSKI NALAZI

• Leukopenija sa skretanjem u levo, trombocitopenija i protrombinemija
• Povišena sedimentacija (SE), broj eritrocita, hemoglobin

Potvrda dijagnoze

1. IZOLACIJA VIRUSA IZ KRVI – prvih 7 dana
2. SEROLOŠKA POTVRDA INFEKCIJE u parnim uzorcima seruma (porast/pad titra antitela) 
   – PRVI SERUM 10. DANA POSLE POJAVE SIMPTOMA

TERAPIJA

• Izolacija – primena mera prevencije širenja infekcije u bolničkim uslovima (Kliničko-hospitalne, “nozokomijalne infekcije”).
• Strogo mirovanje

1.  Antivirusna terapija: GANCIKLOVIR – “VIRAZOL”
2.  Suportivna terapija : Kortikosteroidi, Specifični imunoglobulini – serum vakcinisanih ili rekonvalescenata → promenljiv uspeh
3.  Simptomatska terapija: rehidratacija, korekcija elektrolitskog disbalansa,
4.  Antibiotici se koriste kod sekundarnih bakterijskih komplikacija
5.  Kalorična proteinska ishrana animalnog porekla
6.  vitamini K, C

Prevencija

1. Vakcinacija (rizične grupe)
   – 3 doze u razmaku od 14 dana,
   – revakcinacija posle 8 – 11 meseci
2. Hiperimuni konjski serum (osoblje) – kontakti sa krvlju bolesnika

• Uništavanje krpelja u spoljašnjoj sredini
• Primena “akaricida”(sredstva za uništavanje krpelja na domaćinu)

Izvor:
Infektvne bolesti – Skripta za studente medicine
MedSkripte, wikipedia.org, mayo.edu, medscape, pubmed, freedigitalphotos.net,

The post Krimska Kongo hemoragijska groznica appeared first on Svet Medicine.